Priorytetowe Obszary Badawcze

StartPriorytetowe Obszary Badawcze Priorytetowe Obszary Badawcze

Priorytetowe Obszary Badawcze


W ramach realizacji programu „Inicjatywa Doskonałości – Uczelnia Badawcza” Gdański Uniwersytet Medyczny zamierza wspierać potencjał najwybitniejszych naukowców oraz zespołów realizujących prace w zakresie obszarów uznanych za priorytetowe.

PRIORYTETOWE_OBSZARY_BADAWCZE_GDAŃSKIEGO_UNIWERSYTETU_MEDYCZNEGO.png

Badania prowadzone w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym mieszczą się w dziedzinie nauk medycznych i nauk o zdrowiu, w dyscyplinach:
- nauki medyczne;
- nauki farmaceutyczne;
- nauki o zdrowiu.

Aktywność naukowa jest zróżnicowana w poszczególnych dyscyplinach i obszarach badawczych.

W dorobku badaczy GUMed dominują badania z zakresu nauk medycznych, co wynika m.in. ze struktury zatrudnienia w Uczelni. Należy podkreślić, że badania prowadzone w tej dyscyplinie są znacznie częściej cytowane od badań prowadzonych w dwóch pozostałych dyscyplinach. Wybór priorytetowych obszarów badawczych wymaga jednak pogłębionej analizy na poziomie subdyscyplin i obszarów badań. W tym celu przeprowadzono analizę przy wykorzystaniu bazy SCOPUS.

Dominującym obszarem, w którym publikowali (globalnie 5265 publikacji w latach 2012-2018 w GUMed) badacze, jest Medicine, który stanowi ponad 45% wszystkich publikacji Uczelni. Drugim istotnym obszarem jest Biochemistry, Genetics and Molecular Biology z udziałem w ogóle publikacji na poziomie ok. 20%. Kolejne obszary stanowią niewielki odsetek publikacji. Jest to m.in. Chemistry (7%), Pharmacology, Toxicology and Pharmaceutics (6%), Agricultural and Biological Sciences (4%), Immunology and Microbiology (4%). Pozostałe obszary stanowią ok. 14% publikacji.

Rycina_2.1.png
Udział liczby publikacji w poszczególnych obszarach nauki. Źródło: Fundacja Edukacyjna „Perspektywy”, Biuro Rankingów i Analiz, „Analiza potencjału naukowo-badawczego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego oraz benchmark krajowy i międzynarodowy Uczelni”, (05.2019).


Najlepsze wyniki naukowe osiąga Uczelnia w dwóch obszarach: medycynie oraz biochemii, genetyce i biologii molekularnej (obszar łączący nauki medyczne i przyrodnicze). Należy jednak zaznaczyć, że medycyna jako obszar badawczy (globalnie 2369 publikacji w latach 2012-2018 w GUMed) ma bardzo szeroki zakres i wymaga dokładniejszej analizy.

Spośród dyscyplin z obszaru Medicine nie należy rozpatrywać General Medicine, która jest mocno interdyscyplinarna i gromadzi publikacje z bardzo różnorodnych obszarów medycyny. Warto jednak zauważyć najmocniej reprezentowane obszary: Cardiology and Cardiovascular Medicine, Oncology, Surgery i Internal Medicine, które łącznie stanowiły 30% publikacji z obszaru Medicine.

Rycina_2.2.png
Główne obszary badawcze w ramach Medicine w latach 2012-2018. Źródło: Fundacja Edukacyjna „Perspektywy”, Biuro Rankingów i Analiz, „Analiza potencjału naukowo-badawczego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego oraz benchmark krajowy i międzynarodowy Uczelni”, (05.2019).


Priorytetowe Obszary Badawcze



Onkologia
koordynatorzy
Kardiologia i medycyna sercowo-naczyniowa
koordynatorzy
Biochemia, genetyka i biologia molekularna
koordynatorzy
I. Precision oncology
prof. Anna Żaczek
dr Michał Bieńkowski
dr hab. Marcin Skrzypski
I. Epidemiology and registries
prof. Tomasz Zdrojewski
dr Matylda Hennig
I. Studies on metabolic, therapy and toxicity with mass spectrometry, electron paramagnetic resonance and NMR analysis
prof. Lidia Wolska
prof. Ewa Słomińska
prof. Michał Markuszewski
II. Tumour microenvironment, microbiome and immunooncology
prof. Natalia Marek-Trzonkowska
dr hab. Karol Połom
II. Cardiovascular regulation in health and disease
prof. Krzysztof Narkiewicz
prof. Paweł Winklewski
II. Nucleic Acids Sequencing in analysis of somatic and inherited mutations
prof. Arkadiusz Piotrowski
prof. Bartosz Wasąg
dr Anna Janaszak-Jasiecka
III. Early drug development and mechanisms of drug resistance
prof. Rafał Dziadziuszko
prof. Jan Maciej Zaucha
III. Cardiovascular imaging and three-dimensional printing
prof. Marcin Fijalkowski
dr Karolina Dorniak
III. Gene expression pattern analysis
dr hab. Tomasz Śledziński, prof. uczelni
dr hab. Monika Sakowicz-Burkiewicz, prof. uczelni
IV. Artificial intelligence (AI) and big data
dr Anna Supernat
dr Marcin Ostrowski
IV. Heart failure and transplantation
dr Michał Bohdan
dr hab. Piotr Siondalski
IV. Imaging of cell pattern and cellular processes
prof. Michał Żmijewski
prof. Piotr Trzonkowski
V. Cancer imaging
dr Karolina Markiet
dr Maciej Bobowicz
V. Microcirculation and atherosclerosis
prof. Marcin Hellmann
dr hab. Barbara Kutryb-Zając
V. In vivo studies on mechanism of disease and therapy
dr Paulina Mierzejewska
dr Marta Tomczyk
dr hab. Patrycja Koszałka
lek. wet. Grażyna Peszyńska-Sularz
VI. Organ toxicity of cancer treatment
prof. Renata Zaucha
prof. Ewa Lewicka
VI. Heart rhythm and sudden cardiac death
prof. Ludmiła Daniłowicz-Szymanowicz
dr hab. Maciej Kempa
VI. Biobank based basic studies on human pathology
dr Elżbieta Stankiewicz
prof. Leszek Kalinowski
VII. Physical and clinical aspects of radiotherapy
dr hab. Andrzej Badzio
dr inż. Joanna Kamińska
VII. Cardionephrology
prof. Michał Chmielewski
dr Ilona Zagożdżon
VII. Metabolic dynamics and oxidative stress pattern analysis
dr hab. Magdalena Górska-Ponikowska, prof. uczelni
dr hab. Agnieszka Jankowska-Kulawy
VIII. Optimization of cancer management
prof. Jacek Jassem
prof. Ewa Bień
VIII. Sleep medicine
dr hab. Jacek Wolf
dr Karol Grabowski
VIII. Flow cytometry for analysis of cellular pattern and function of the immune system
prof. Jacek Witkowski
prof. Ewa Bryl
IX. Cancer prevention and early detection
dr hab. Michał Sobjanek
dr hab. Bogusław Mikaszewski
IX. Neurovascular and stroke medicine
prof. Bartosz Karaszewski
dr hab. Arkadiusz Szarmach
IX. Technological developments for bioanalysis and therapy including cell based, 3D and artificial engineered models
prof. Michał Pikuła
prof. Iwona Inkielewicz-Stępniak
dr hab. Rafał Sądej, prof. uczelni
X. Integrated and palliative care, quality of life, survivorship
prof. Monika Lichodziejewska-Niemierko
dr Milena Lachowicz
X. Clinical trials and innovation
prof. Miłosz J. Jaguszewski
prof. Paul Grundeman
X. Molecular and biochemical methods for study mechanisms of civilization diseases
prof. Rafał Bartoszewski
prof. Katarzyna Zorena
dr hab. Barbara Kutryb-Zając


POB 1 | Onkologia

Nowotwory złośliwe należą do najpoważniejszych zagrożeń dla życia Polaków. Bezwzględna liczba nowotworów złośliwych w kraju w ostatnim 40-leciu rosła. Liczba zachorowań na nowotwory złośliwe w Polsce będzie nadal wzrastała, czego przyczyną jest zarówno proces starzenia się populacji, jak i wzrost narażenia na czynniki ryzyka związane ze stylem życia (otyłość, niska aktywność fizyczna, palenie tytoniu, nadmierna konsumpcja alkoholu).

Choroby nowotworowe odpowiadają za około ¼ przedwczesnych zgonów w Europie i w Polsce, a udział tej grupy chorób w obniżaniu poziomu zdrowia ma tendencję rosnącą. Według danych Krajowego Rejestru Nowotworów w Polsce rejestruje się rocznie ponad 150 tys. nowych zachorowań na nowotwory złośliwe oraz ponad 90 tys. nowych zgonów z tego powodu. Nowotwory złośliwe stanowią drugą przyczynę zgonów w Polsce.

Nie ulega wątpliwości, że nowotwory złośliwe są poważnym zagrożeniem dla polskiego społeczeństwa, stwarzają problemy zarówno na poziomie jednostki, jak i państwa i w przyszłości będą narastać. Prognozy Krajowego Rejestru Nowotworów na najbliższe lata pokazują, że liczby zachorowań i zgonów na nowotwory złośliwe w Polsce będą wzrastać, stając się zarówno u kobiet, jak i mężczyzn pierwszą przyczyną zgonów przed 65. rokiem życia, wyprzedzając nawet zgony z powodu chorób układu sercowo-naczyniowego.

O znaczeniu problemu świadczy stworzenie Narodowego Programu Zwalczania Chorób Nowotworowych, który przewidziany jest na lata 2016-2024. Kontrola chorób nowotworowych oraz badania nad nowymi metodami prewencji, diagnozowania i leczenia chorób nowotworowych pozostają również w zainteresowaniu WHO.



POB 2 | Kardiologia i medycyna sercowo-naczyniowa

Choroby układu krążenia są od lat główną przyczyną zgonów ludności Polski. O ile w 1960 roku były one odpowiedzialne za mniej niż jedną czwartą (23,4%) wszystkich zgonów, to w 2014 roku były przyczyną prawie połowy zgonów (45,1%). Odsetek zgonów jest w Polsce istotnie większy od przeciętnego dla krajów UE28 (38,1%).

Poziom umieralności z powodu chorób układu krążenia ma kluczowe znaczenie dla długości życia mieszkańców Polski. To, że przeciętna długość życia mężczyzn jest obecnie o prawie 8 lat większa niż w roku 1991, a kobiet o 6,5 roku, trzeba w decydującym stopniu przypisać poprawie stanu zdrowia i spadkowi umieralności właśnie z powodu chorób układu krążenia. Tym niemniej, należy podkreślić, iż pomimo wzrostu przeciętnej długości życia – mieszkańcy Polski żyją nadal znacznie krócej niż mieszkańcy krajów UE15. Fakt ten wynika przede wszystkim z wciąż wysokiego zagrożenia życia spowodowanego chorobami układu krążenia.

Zapewnienie nie tylko bardziej skutecznego leczenia, efektywnej diagnostyki i prewencji ale także poprawa jakości życia chorych, osób po zakończonym leczeniu i ich rodzin są ważnymi potrzebami społecznymi. O znaczeniu problemu świadczy stworzenie Programu Profilaktyki i Leczenia Chorób Układu Sercowo-Naczyniowego POLKARD na lata 2017-2020.



POB 3 | Biochemia, genetyka i biologia molekularna

Dotychczas rozwój genetyki w znacznym stopniu dotyczył rzadkich i nieuleczalnych chorób genetycznych. Ostatnie odkrycia często mają znaczenie dla szerszych grup pacjentów, a nawet całej populacji. Badania ludzkiego genomu umożliwiają poznanie wpływu czynników genetycznych na szereg chorób. Należy podkreślić, że potencjał rozwoju badań w genetyce jest bardzo duży – wciąż nie wiemy, do czego i w jaki sposób służy większość z genów.

Ocena zapotrzebowania społecznego na badania z zakresu biochemii, genetyki i biologii molekularnej musi uwzględniać komplementarny charakter tych badań wobec innych obszarów medycznych. Szczególnie silne relacje istnieją z obszarami onkologii i kardiologii i medycyny sercowo-naczyniowej, które mogą korzystać z badań dotyczących np. molekularnych i biochemicznych mechanizmów przebiegów szlaków komórkowych, identyfikacji wariantów genetycznych odpowiedzialnych za inicjację i progresję guzów oraz poznania biochemicznych podstaw zaburzeń metabolicznych. Przykładem silnego powiązania tych obszarów są badania GUMed realizowane w ramach “Międzynarodowej Agendy Badawczej”, w których analizowane są anomalia genetyczne jako czynniki ryzyka nowotworów [„Mutations acquired during lifetime that lead to increased risk for human disease, with focus on cancer” (akronim 3P-MedicineLab – Preventive, Personalized, Precision); liderzy: Prof. Jan Dumański (Wydział Immunologii, Genetyki i Patologii Uniwersytetu w Uppsali) i Prof. Arkadiusz Piotrowski (Katedra i Zakład Biologii i Botaniki Farmaceutycznej GUMed)].



IDUB_współpraca_poziom.png

- Bardzo ważna dla prowadzonych badań jest realizacja innych celów szczegółowych projektu w ramach programu Inicjatywa Doskonałości Uczelnia Badawcza, które ułatwią także synergię na linii nauka – biznes oraz zwiększą zainteresowanie inwestorów i podmiotów zagranicznych współpracą z naszą Uczelnią. Bliska współpraca z kluczowymi uczelniami Pomorza – Politechniką Gdańską i Uniwersytetem Gdańskim ułatwi działalność badawczą i pozwoli na stworzenie nowych mechanizmów rozwojowych i wdrożeniowych w kluczowych dla nas obszarach. Ponadto zwiększy to nasze szanse w konkurencji o miejsca w rankingach światowych na poziomach porównywalnych z pozycjami osiąganymi przez partnerów zagranicznych GUMed – uczelnie z Glasgow, Utrechtu czy Uppsali na arenie międzynarodowej w obszarze medycyny klinicznej. – mówi prof. Tomasz Bączek, pełnomocnik rektora ds. Programu „Inicjatywa Doskonałości – Uczelnia Badawcza”.